"Алтын Минбар" XXI Казан халыкара кинофестивалендә җиңүчеләр игълан ителде
9 Сентября 2025
Новости
9 сентябрь Галиаскар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театрының яңа бинасында "Алтын Минбар" халыкара кинофестиваленең ябылу тантанасы булды. Черногория фильмы Гран-при яулады.
Ябылу тантанасын театр һәм кино актерлары Ратмир Гарифуллин һәм Гузәл Сибгатуллина алып барды. Чараны Рәсим Ильясов җитәкчелегендәге “Казан Нуры” оркестры музыкасы озатып барды.
Тантана кунакларын Татарстан Республикасы Дәүләт Советы Рәисе урынбасары Марат Әхмәтов сәламләде. Ул Татарстан Республикасы Рәисенең "Кино сәнгатендә гуманизм өчен" призын - Суман Мукхопадхьяй (Һиндстан) режиссерының "Курчак театры тарихы" картинасына тапшырды. Җиңүче 500 мең сумлык сертификат алды.
Марат Әхмәтов Татарстан Республикасы Президенты Рөстәм Миңнеханов исеменнән "Алтын минбар" ны оештыручыларга төбәкнең мәдәни үсешенә керткән өлеше өчен рәхмәт сүзләрен җиткерде. "Безнең фестиваль уникаль киңлек булып тора, анда иҗади казанышлар күрсәтелеп кенә калмыйча, уртак максатлар һәм омтылышлар белән берләштерелгән сәнгать кешеләре дә ихлас якынлаша. Кинофорумның масштабы уртак иҗат һәм иҗади диалогның үзенчәлекле атмосферасын тудыра. Татарстан - Көнчыгыш һәм Көнбатыш мәдәниятләре гармонияле бәйләнгән гаҗәеп төбәк ", - дип билгеләп үтте ТР Дәүләт Советы Рәисе урынбасары.
"Алтын минбар" кинофестивале күп еллар дәвамында мәдәниятләр һәм диннәрне берләштерә, тынычлык һәм гуманизм кыйммәтләрен ныгыта. Россия Федерациясе мөселманнары Диния нәзарәте рәисе урынбасары, кинофестивальнең сайлап алу комиссиясе әгъзасы Рушан Аббясов режиссер Ләйлә Трикиның (Марокко) "Җил белән уелганнар" фильмында "Жюриның махсус искә алуы" премиясен тапшырды.
"Россия мөселманнары Диния нәзарәте рәисе,"Алтын минбар" Казан халыкара кинофестивале президенты Равил Гайнетдин исеменнән кунакларны һәм катнашучыларны сәламләү минем өчен зур дәрәҗә. Бүген без мөһим вакыйгага - озак еллар дәвамында мәдәниятләр арасында ышанычлы күпер булып хезмәт итүче, халыклар арасында татулыкны, дуслыкны һәм яхшы күршелек мөнәсәбәтләрен ныгытучы кинофорумга йомгак ясауга шаһит булабыз. Фестивальнең төп миссиясе - мәдәниятләрнең һәм гореф-гадәтләрнең иң күп төрлелеген белү. Глобаль үзгәрешләр чорында рухи кыйммәтләрне, әхлакый юнәлешләрне һәм кешелеклелекне саклау һәм арттыру аеруча мөһим ", - дип уртаклашты Рушан Аббясов.
Казан Башкарма комитетының Мәдәният идарәсе башлыгы Азат Абзалов "Казан җөе" документаль фильмы өчен Казан шәһәре Мэры Призын Татарстан режиссеры Бай Хәйруллинга тапшырды. "Кинофорум, һичшиксез, мөһим мәдәни вакыйгага әйләнде, һәм аның кинематография үсешенә йогынтысын без якын киләчәктә тулысынча бәяли алабыз. Бу искиткеч чарада катнашучыларның һәм оештыручыларның барысына да уңышлар теләргә рөхсәт итегез. Аерым, Казан Мэры Илсур Рәисович Метшинның җылы сәламнәрен һәм изге теләкләрен җиткерәсем килә ", - дип ассызыклады Азат Абзалов.
"Россия - Ислам дөньясы" стратегик күзаллау төркеме 2017 елдан Казан кинофестиваленең партнеры булып тора һәм традицион рәвештә махсус программа кысаларында Ислам хезмәттәшлеге оешмасы илләрендә чыгарылган картиналарга премия бирә.
Быел Татарстан Республикасы Рәис ярдәмчесе, "Россия-Ислам дөньясы" стратегик күзаллау төркеме рәисе урынбасары Марат Гатинның "Ислам дөньясында мәдәниятләр диалогы өчен" премиясен берьюлы ике режиссер Иман Язди "Барысы да Раана өчен" (Иран) һәм Музаффархон Эркиновның "Мәхтумкули Фироги" (Үзбәкстан-Төркмәнстан) кинотасмасы алды.
Татарстан Республикасы Дәүләт Советы депутаты, Бөтендөнья татар конгрессы Милли Советы Рәисенең беренче урынбасары, Бөтендөнья татар конгрессы Башкарма комитеты җитәкчесе Данис Шакиров Татарстан Республикасы Премьер-министры урынбасары, "Алтын Минбар" Казан халыкара кинофестиваленең оештыру комитеты рәисе Васил Шәйхразиев исеменнән зур иҗади процессның һәр катнашучысына рәхмәтен белдерде, аның таланты һәм фидакарьлеге кинофорумны үткәрергә мөмкинлек бирде һәм режиссер Фарит Фарисовның (Россия) "Йорт" картинасына Бөтендөнья татар конгрессы Призын тапшырды. Җиңүче 250 мең сумлык сертификат алды.
"Алтын минбар" XXI Казан халыкара кинофестивале кысаларында конкурстан тыш "Сугыш һәм тынычлык. Яңа территорияләрпрограммасы күрсәтүләре булды. "Сайланган һәр фильм - нәфис әсәр генә түгел, ә кешеләр язмышы, сугыш бәясе һәм киләчәк буыннар өчен тынычлыкны саклау мөһимлеге турында тирән уйлану. "Сугыш һәм тынычлык. Яңа территорияләр "күргәзмәсен Татарстан Республикасының халык артисты, Россия Федерациясенең атказанган артисты Рамил Төхвәтуллин һәм "Россия танкистлар берлеге" Бөтенроссия иҗтимагый хәрәкәтенең Попечительләр советы рәисенең беренче урынбасары, запастагы полковник Фәрит Казаков тапшырды. "Сугышчан рухны яклаган һәм җиңүгә омтылган өчен" бүләге МХО(СВО) ветераны Рузәл Гыйниятуллинга бирелде.
"Татарстан кинематографиясен үстерүгә керткән өлеше өчен" - дипломы, ул үз иҗаты белән төбәкнең мәдәни тормышын баетучыларга һәм кино тарихында якты эз калдыручыларга бирелә. XXI Казан кинофестивале кысаларында бүләккә ТАССР, РСФСР халык артисты Равил Шәрәфиев лаек булды. "Равил Шаһапович Татарстан кино сәнгате хатирәсендә бетмәс эз калдырды", - дип билгеләп үтте Татарстан Республикасы кинематографистлары берлеге рәисе Илдар Ягафаров.
Сәламләү сүзе белән продюсер, "Алтын минбар" кинофестиваленең идея илһамчысы Зөфәр Бохараевның кызы Светлана Бохараева чыгыш ясады. "Мин кинофорумның нигез салучы принципларының бүгенге көнгә кадәр сакланып калуына чын күңелдән шатмын. Яхшылык идеялары, кинематографик сәнгатьнең иң югары сәнгать дәрәҗәсенә омтылышлар үзгәрешсез генә калмый, ә фестивальдә катнашучыларны чыннан да күренекле кино җитештерүләрен булдыруга рухландыруны дәвам итә ", - дип билгеләп үтте продюсер һәм Зөфәр Бохараев исемендәге "Кино сәнгатенә ышаныч өчен" призын милли конкурста катнашкан режиссер Амир Аббясовның "Карга буяу" (Россия) картинасына бирелде.
Үз чиратында, "Алтын минбар" Казан халыкара кинофестиваленең сайлап алу комиссиясе рәисе, Яңа культурология институты директоры, тарих фәннәре кандидаты, әйдәп баручы фәнни хезмәткәр, ВГИК кино белеме методикаларын эшләү һәм апробацияләү бүлеге башлыгы Нина Кочеляева режиссер Радик Кудояровны (Россия - Алмания) кино белгечләре, кино тәнкыйтьчеләре һәм кино басмалар призы "Прогресс идеялары һәм дөньяви әдәби мирасына таянуы өчен" тапшырды. "Бу бүләкне без бөек татар шагыйре Муса Җәлилнең якты истәлегенә багышладык", - дип хәбәр итте сайлап алу комиссиясе рәисе.
Кино күзәтүчесе, сценарист, Мәскәү халыкара кинофестиваленең даими белгече Дарья Митина режиссер Навроза Бийназованың (Үзбәкстан) "Мәңгелек мизгелләре" документаль фильмында "Милли тарихка тирән чумган һәм аны саклаучы профессионалларның тулы портреты өчен" кино белгечләре, кино тәнкыйтьчеләре һәм кино басмалар дипломын тапшырды.
"Хөрмәтле дуслар! Чын күңелдән Казанны үзенең кабатланмас матурлыгы, кунакчыллыгы һәм бай мәдәнияте белән йөрәкләрегезне мәңгегә яулап алган дип өметлнәбез. Без чын күңелдән сезнең килүегез иң җылы хатирәләр калдырыр, һәм сез, һичшиксез, безнең шәһәргә кире кайтырга теләрсез дип ышанабыз. Казан кинофестивале сезне хөрмәтле кунаклар арасында күрергә һәрвакыт шат булачак, чөнки нәкъ менә сезнең катнашуыгыз сәбәпле ул чыннан да әһәмиятле һәм якты вакыйгага әверелә ", - дип мөрәҗәгать итте "Алтын минбар" башкарма директоры, ТР "Татаркино" дәүләт бюджет учреждениесе директоры Миләүшә Айтуганова. Режиссер Ренат Сайганың (Россия, Татарстан Республикасы) "Авантюристлар" фильмы тамашачы симпатиясе призына лаек булды.
Азия киносын пропагандалау челтәре, кино тәнкыйтьчеләрне, кинематографистларны, кинофестивальләр кураторларын һәм кино таратучыларны берләштерүче кинематографик һәм мәдәни оешма 2025 елда кинофорумда NETPAC жюри буларак яңадан эшли башлады. Оешма яңа исемнәр ача һәм тамашачыларга уникаль картиналарга юл табарга ярдәм итә. NETPAC жюри әгъзасы, француз, гарәп һәм Азия киносында махсуслашкан Сүрия-Франция кино тәнкыйтьчесе Нада Азхари Гиллон NETPAC Жюри Призы белән режиссер Эбрахим Амининың (Иран) "Көнчыгыш күзләре" фильмын бүләкләде, һәм NETPAC жюрисы махсус искә алуы режиссер Александр Далматовның (Россия, Татарстан Республикасы) "Кырык дүрт май аенда" фильмы лаек булды.
Быел Татарстан кинематографистлары сайлап алу комиссиясе әгъзаларын битараф калдырмаган бик күп югары сыйфатлы әсәрләр тәкъдим итеп, искиткеч дәрәҗәдә профессиональлек күрсәттеләр. Гаризаларның шундый югары дәрәҗәсен исәпкә алып, фестивальнең оештыру комитеты милли кино программасын киңәйтергә булды. Нәтиҗәдә, "Алтын минбар" XXI Казан халыкара кинофестивалендә Милли конкурс кысаларында ундүрт фильм тәкъдим ителә. Иң яхшы документаль милли фильм дип режиссер Анна Баязитованың (Россия, Татарстан Республикасы) "Су аналары" фильмы танылды, ә иң яхшы кыска метражлы милли фильм – режиссер Александр Далматовның (Россия, Татарстан Республикасы) "Кеше китә - җыр кала" булды. 100 мең сумлык бүләкләрне һәм сертификатларны Татарстан Республикасы Президенты каршындагы Мәдәниятне үстерүгә ярдәм фонды башкаручы директоры Нурия Хашимова һәм Татарстан Республикасы мәдәният министры урынбасары Дамир Натфуллин тапшырды.
"XXI Казан кинофестивале безгә искиткеч җылы һәм җанлы атмосфера бүләк итте, бу вакыйгада катнашучыларның һәм кунакларның күңелләрен җылытты. Әйдәгез, бу тылсымлы хисне саклап калыйк һәм аны вакыт узу белән алып барыйк, иртәгә без киләсе зур кинофорумга әзерләнә башлыйк", - дип теләкләрен җиткерде Дамир Натфуллин.
Казан дәүләт мәдәният һәм сәнгать институты ректоры Роза Әхмәдиева кинофестивальне ябу тантанасының мактаулы кунагы булды: "Татар киносы - бу сәнгать кенә түгел, ул буыннарны берләштерүче заманнарның тере бәйләнеше. Ул безнең мирасны ышанычлы саклаучы булып, уникаль телне, күп гасырлык традицияләрне һәм милли көнкүреш үзенчәлекләрен сакларга ярдәм итә". "Алтын минбар" XXI Казан халыкара кинофестивалендә иң яхшы милли фильм режиссерлар Ирек Хафизов һәм Юлия Захарованың (Россия, Татарстан Республикасы) "Әниләр һәм бәбиләр" фильмы булды.
Ябылу тантанасында призлар тапшыру өчен сәхнәгә халыкара жюри әгъзалары күтәрелде. Алар барысы да фестивальнең оештыру комитетына форумның матур оештырылуы өчен рәхмәт белдерде, шулай ук конкурс эшләренең югары дәрәҗәсен һәм Казанның күркәмлеген билгеләп үтте. Шулай итеп, режиссер, продюсер, Мәскәү дәүләт мәдәният институтының анимация һәм мультимедиа кафедрасы мөдире Сергей Струсовский режиссер Наталья Ниловага (Россия, Татарстан Республикасы) "Балалар өчен иң яхшы милли фильм" номинациясендә Приз тапшырды.
"Иң яхшы кыска метражлы фильм" номинациясендә жюри әгъзасы, Үзбәкстан Республикасының атказанган артисты, Үзбәкстан яшьләр берлеге каршында төзелгән "Яшьләр һәм мөмкинлекләре чикләнгән балалар үзәге" җитәкчесе Рано Шодиева режиссер Сейед Мохамадхосейн Хөсәениның (Иран) "Граждансызлык" фильмына приз тапшырды.
"Беренче канал" ААҖ документаль кино дирекциясенең баш режиссеры, "ОЧРАШУ" студиясенең генераль директоры, сценарист, продюсер, РФ кинорежиссерлар гильдиясе әгъзасы Наталья Гугуева "Иң яхшы документаль фильм" номинациясендә җиңүчене режиссера Мехди Ганаватиның (Иран) "Югалган сезон" картинасын билгеләп үтте. "Бу картинаның барлык компонентлары бар, алардан чын сәнгать әсәре барлыкка килә: сюжет, конфликт, интрига һәм персонажларның күп дәрәҗәле үсеше", - дип билгеләп үтте режиссер.
"Алтын минбар" кинофестивалендә катнашу өчен "Анимацион кино" программасында 25 илдән 100 гариза бирелде. Жюри әгъзасы, модель бүлеге җитәкчесе, арт-директор, компаниянең сәнгать җитәкчесе У Хунлянь (Кытай) "Иң яхшы анимацион фильм" премиясе ияләрен игълан итте. Алар - режиссерлар Евгений Головин һәм Александр Афонасьев "Аргы якта" (Россия) мультфильмы өчен.
"Иң яхшы фильм сценариесе" өчен Призын тапшыру өчен сәхнәгә жюри әгъзасы, кыска метражлы, документаль, эксперименталь, анимацион һәм нәфис фильмнар режиссеры Мөхәммәт Али Саҗади (Иран) чакырылды. "Эвакуация" фильмының режиссеры һәм сценаристы Фәрхәт Шәрипов җиңде (Казакъстан).
Тулы метражлы уен фильмының иң яхшы операторы дип Джордж Стойлькович танылды ("Таяныч ныклыгы" картинасы, Черногория). Бүләкне жюри әгъзасы, режиссер, актер, сценарист Магди Әхмәт Али (Мисыр) тапшырды.
Россия һәм Америка актеры, продюсер, катнаш көрәш сәнгате буенча дөнья чемпионы Олег Тактаров "Көнчыгыш күзләре" (Иран) фильмындагы роле өчен "тулы метражлы уен фильмының иң яхшы актеры" номинациясендә җиңүчене игълан итте. Үз чиратында, жюри әгъзасы, Нигерия кино индустриясе лидеры, Африка халыкара кинофестивален (AFRIFF) ясаучы һәм башкаручы директоры Чиома Уде XXI Казан кинофестивалендә тулы метражлы уен фильмының иң яхшы актеры исемен атады. "Кара урман" (Россия - Германия) фильмында төп рольне уйнаган Татарстан Республикасының атказанган артисты, театр һәм кино актеры Зөлфәт Закиров була.
"Көнчыгыш күзләре" (Иран) фильмы өчен Ибраһим Әмини тулы метражлы уен фильмының иң яхшы режиссеры дип танылды. Бүләкне жюри әгъзасы, кинорежиссер, Оман кино ассоциациясе президенты Мөхәммәт Абдулла Әл-Әзми (Оман солтанлыгы) тапшырды.
"Иң яхшы тулы метражлы уен фильмы" Гран-прины тапшыру өчен сәхнәгә "Алтын минбар" XXI Казан халыкара кинофестиваленең жюри рәисе, " Миллионер из трущоб" фильмы өчен "Оскар" премиясен алган тавыш режиссеры Ресул Пукутти (Һиндстан) чакырылды. "Кинофорум эшендә катнашу миңа аның "Мәдәниятләр диалогы аша - диалог культурасына" дигән девизының тирән зирәклегенә тагын бер кат инанырга мөмкинлек бирде. Безнең команда составында дөньяның төрле почмакларыннан күренекле белгечләр җыелды һәм уртак эш процессы искиткеч нәтиҗәле булып чыкты. Без конкурс эшләрен бәяләп кенә калмыйча, актив фикер алыштык, профессиональ тәҗрибә уртаклаштык һәм катнашучыларга кыйммәтле тәкъдимнәр бирдек, бу аларга алга таба иҗади үсештә ярдәм итәр дип ышанам ", - дип уртаклашты жюри рәисе.
"Иң яхшы тулы метражлы уен фильмы" номинациясендә Николай Вукчевич (Черногория) режиссерының "Таяныч ныклыгы" картинасы җиңде. "Алтын минбар"да картинаның Россия премьерасы булды. Фильм сюжеты Икенче бөтендөнья сугышы вакытындагы реаль вакыйгаларга нигезләнгән. Кинофестивальнең ябылу тантанасында бүләкне фильм продюсеры Милорад Раденович кабул итте: "Бу премия безнең өчен чын мәгънәсендә көтелмәгән һәм шатлыклы вакыйга булды. Фильмыбызның төп идеясын бәяләгәнегез өчен без сезгә чиксез рәхмәтле: бүгенге катлаулы заманда кешелеклелек килеп чыгышына, ышануларына һәм диненә карамастан, кешеләрне берләштерүче үзгәрешсез кыйммәт булып кала".
Чара кунакларын Гөлназ Гафурова җитәкчелегендәге "Казан балалар филармониясе" коллективы, Казан циркы шоу-балет артистлары, вокал башкаручылар Марина Карпова, Сөмбел Кыямова, Габдулла Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясе солистлары Әмир Әхмәдишин, Флорит Гиздатуллин, Рафаэль Якупов һәм Россия театр һәм кино актрисасы Даяна Гудз үз иҗади чыгышлары белән сөендерделәр.
Кичә ахырында Казан егетләре төркеме 5 сентябрьдән 9 сентябрьгә кадәр Татарстан башкаласында узган "Алтын минбар" көндәлек кадрларында кинофестиваль гимнын башкарды.